Sunday, 30 August 2026

Αίσθημα δικαίου

Πολλοί πιστεύουν ότι στην Πολιτική (οφείλουν να) κυριαρχούν η Λογική, η Αντικειμενικότητα και τα στοιχεία. Προσπαθούν μάλιστα σε κάθε πολιτική συζήτηση να καταλήξουν σε κάποια αντικειμενική αλήθεια με βάση τα στοιχεία.

Διαφωνώ κάθετα με αυτήν την προσέγγιση. Δεν θεωρώ ότι υπάρχει αντικειμενικότητα στην πολιτική ζωή. Ούτε λογική. Δεν υπάρχουν και δεν μπορούν καν να υπάρξουν. 

Αντικειμενικότητα και στοιχεία υπάρχουν στην απόσταση της Γης από την Ανδρομέδα. Ή στο ότι το απεσταγμένο νερό διασπάται σε 2 μέρη υδρογόνου και 1 μέρος οξυγόνου. Στην πολιτική δεν υπάρχουν τέτοια πράγματα.
 
Τότε με τι κριτήρια ψηφίζουν οι άνθρωποι; Ευκολάκι. Δες τι κάνουν οι πολιτικοί. Είναι η δουλειά τους και το (μόνο ίσως) τελέντο τους. Ο πολιτικός που δεν "πιάνει" τους ψηφοφόρους σταματάει να είναι πολιτικός πάρα πολύ γρήγορα.
 
Έχεις δει ποτέ κανέναν πολιτικό να παρουσιάζει αντικειμενικά στοιχεία; Ποτέ. Αυτό που κάνουν είναι εκλογικές εξαγγελίες και υποσχέσεις. 
Το κλασσικό "θα σας φτιάξουμε γεφύρια". 
Υπόσχονται λεφτά, ελευθερία, δικαιοσύνη, λεφτά, ισότητα, λεφτά, κοινωνική πρόνοια, λεφτά, καθαρό περιβάλλον, ανοιχτούς ορίζοντες, λεφτά, ήλιους, θάλασσες, λεφτά, καράβια λεφτά. Και κυρίως: Λεφτά.
 
Οι πολιτικοί προβάλλουν το πόσο καλή οικογένεια έχουν, την γυναικούλα τους, τα παιδάκια τους το σκυλάκι τους. Κάθε Πάσχα στήνουν 200 σούβλες με αρνιά και κερνάνε τους ψηφοφόρους τους. Τι σχέση έχει ο σκύλος τους και τα σουβλιστά αρνιά με αντικειμενικά στοιχεία και με λογική; Οι παλιοί πολιτικοί είχαν 600 βαφτιστήρια και 2000 κουμπαριές σε γάμους. Ο καθένας. Ξέρουμε το γιατί. Αλλά είναι αυτό λογική;
 
Όπως μας αποδεικνύουν οι επαγγελματίες πολιτικοί, το μόνο που μετράει είναι να είσαι συμπαθητικός, με σκυλάκι, γυναικούλα, παιδάκια, καλός άνθρωπος, έξω καρδιά (με κεράσματα και σουβλιστά αρνιά) και να υπόσχεσαι πραγματάκια που έχουν πέραση (λεφτά, δικαιοσύνη, ισότητα, περιβάλλον κ.ο.κ.). Αντικειμενικά στοιχεία δεν υπάρχουν και αυτά που υπάρχουν δεν τα καταλαβαίνει κανένας και δεν ενδιαφέρουν κανέναν.
 
Εδώ γράφει κάποιος κακομοίρης ένα ποστάκι σε ένα μπλογκ και το 95% όσων πέσει πάνω του θα το εγκαταλείψει μετά την 1η παράγραφο επειδή "είναι μεγάλο και κουραστικό". 
Που να έπεφταν σε περιβαλλοντική / οικονομική ανάλυση των 200 σελίδων με αντικειμενικά στοιχεία ...
 
* * * *
Δεν μπορώ να ξέρω με ποια κριτήρια ψηφίζει ο κάθε ψηφοφόρος. Για μερικούς παίζει ρόλο το ότι ο Α είναι συμπαθής, έχει σκύλο και πιστή γυναίκα. 
Για άλλους υπάρχουν άλλα κριτήρια. Πιστεύω ότι οι περισσότεροι δεν ψηφίζουν μονοσήμαντα. αλλά με κάμποσα κριτήρια στην κούτρα τους. 
 
Πιστεύω επίσης - χωρίς να μπορώ να το αποδείξω - ότι ένα πολύ ισχυρό κριτήριο ψήφου είναι το αίσθημα δικαιοσύνης
 
Το αίσθημα δικαιοσύνης είναι από τα πιο βασικά ένστικτα σε όλα τα κοινωνικά ζώα. Ίσως το ίδιο ισχυρό με το ένστικτο της αυτοσυντήρησης και της αναπαραγωγής. Αίσθημα δικαιοσύνης έχουν βρει σε λύκους, σε σκύλους, γάτες, δελφίνια, φάλαινες, πίθηκους και πιγκουϊνους. Σε ανθρώπινα μωρά που μπουσουλάνε και φυσικά σε ενήλικες.
 
Το 99% των χολυγουντιανών και το 105% των μπολυγουντιανών παραγωγών τελειώνει με τον καλό που νικάει τον κακό και παίρνει το κορίτσι. Γιατί; Γιατί έτσι ικανοποιείται το αίσθημα δικαιοσύνης εκατομμυρίων θεατών. 
 
Το αίσθημα δικαιοσύνης είναι στριφνό πράγμα. Δεν ορίζεται εύκολα. Γι' αυτό και οι περισσότεροι αποφεύγουν να ασχοληθούν. 
Για αρχή, δεν είναι αντικειμενικό. Άλλο πράγμα θεωρώ εγώ σαν δίκαιο, άλλο εσύ. 
Αν έρθεις να μου πεις "ορίστε τα αντικειμενικά στοιχεία, εγώ τα λέω λογικά και αντικειμενικά, εσύ είσαι MAGA ελληνάρας", θα σου απαντήσω "μεγάλε, πάρε τα αντικειμενικά στοιχεία σου και βάλτα στον κώλο σου". 
 
Είναι αυτό ακριβώς το "λάθος" (δεν είναι λάθος αλλά συνειδητή επιλογή)  που έκαναν οι Δημοκρατικοί των ΗΠΑ και τα αστικά κόμματα της Ευρώπης.
 
Γι' αυτό οι ακροδεξιοί χτύπησαν / χτυπάνε ποσοστά 40% - 60%. Ο Τραμπ και τα ακροδεξιά καθίκια πήραν μαζί τους ένα τεράστιο κομμάτι των λαών ακριβώς επειδή αυτοί οι άνθρωποι νιώθουν αδικημένοι. Και ας λένε τα αντικειμενικά στοιχεία ότι θέλουν.
 
Μπορεί να υπάρχουν αντικειμενικά στοιχεία που αποδεικνύουν ότι το δημοκρατικό κόμμα τα έκανε όλα σωστά. Οι αδικημένοι όμως θα δίνουν πάντα την ίδια απάντηση: Πάρε τα αντικειμενικά στοιχεία σου και βάλτα στον κώλο σου.
Γιατί; Επειδή με αντικειμενικά στοιχεία ποτέ δεν έγινε Πολιτική. Σε καμμία χώρα.
 
Τα ακροδεξιά καθάρματα της Γερμανίας παίρνουν τα ψηλότερα ποσοστά σε περιοχές που ΔΕΝ έχουν μετανάστες. Δεν είναι ξενόφοβοι ηλίθιοι οι ψηφοφόροι τους. Αδικημένοι είναι - ή τουλάχιστον έτσι νιώθουν. 
Οι αριθμοί των μεταναστών πέφτουν δραματικά τα τελευταία 2 χρόνια στην Γερμανία. Αλλά αντί να πέφτουν μαζί και τα ποσοστά των ακροδεξιών, αυτά ανεβαίνουν. Ξενοφοβία; Ποια ξενοφοβία όταν δεν υπάρχουν ξένοι; 
 
Οι γερμανοί ακροδεξιοί χτυπάνε τα 60ρια στις περιοχές της πρώην Ανατολικής Γερμανίας (που έχουν μηδέν μετανάστες), επειδή ακριβώς σε αυτές τις περιοχές οι κάτοικοι νίωθουν ότι αδικήθηκαν από την επανένωση των Γερμανιών. Την επανένωση των Γερμανιών που αυτοί αποζητούσαν με μανία και λύσσα, αλλά την είχαν φανταστεί αλλιώς. 
Νιώθουν αδικημένοι επειδή η πραγματικότητα δεν ήταν ίδια με την φαντασίωση που είχαν. Ψάχνε εσύ τώρα για αντικειμενικά στοιχεία και πράσινα άλογα.
 
Δεν έχει απολύτως καμία σημασία το ότι ο Τραμπ είναι ένας διεφθαρμένος μαφιόζος, ούτε ότι τα ακροδεξιά καθίκια είναι καθίκια. Σημασία έχει ότι κατάφεραν να μαζέψουν πίσω τους όλους τους αδικημένους. Με ψέματα, με τρυκ, με κραυγές. Δεν παίζει απολύτως κανέναν ρόλο. Ο αδικημένος νιώθει αδικημένος και θα σε φτύσει όπου σε βρει. Το αίσθημα δικαιοσύνης είναι το ίδιο ισχυρό με το ένστικτο της επιβίωσης.
 
Είναι ένα ακόμα χαρακτηριστικό εκείνου που αισθάνεται αδικημένος. Ο αδικημένος είναι και παράλογος και (αυτο)καταστροφικός.  
Ένα νήπιο που αισθάνεται αδικημένο προτιμάει να σπάσει όλα του τα παιχνίδια παρά να τα μοιραστεί με το άλλο μωρό. Ένας σύζυγος που αισθάνεται αδικημένος προτιμάει να φάει δύο πολυκατοικίες στους δικηγόρους παρά να αφήσει 20 ευρω "σε αυτήν την καργιόλα που τον κατέστρεψε".
 
Οι Δημοκρατικοί των ΗΠΑ και τα αστικά ευρωπαϊκά κόμματα ήταν αυτοί που δημιούργησαν τις στρατιές των αδικημένων. Αυτοί έφεραν τον Τραμπ στην εξουσία.
Ο κόσμος στις ΗΠΑ ακούει  δημοκρατικό κόμμα, φτύνει στον κόρφο του, κρεμάει σκόρδα και αλλάζει πεζοδρόμιο. Γιατί; Επειδή ο κόσμος πιστεύει ότι το δημοκρατικό κόμμα ευθύνεται για τις - πραγματικές ή μη - αδικίες που του συμβαίνουν. Δεν έχει σημασία αν ευθύνεται αντικειμενικά. Αντικειμενικότητα δεν υπάρχει στην πολιτική.
 
Το ίδιο συμβαίνει και στις περιοχές της πρώην Αν. Γερμανίας. Λένε οι πολιτικοί των αστικών κομμάτων τα πιο σωστά πράγματα, ρίχνουν πακτωλούς χρημάτων σε αυτές τις περιοχές και μετά έρχεται ένα ακροδεξιό καθίκι με αμφίβολο παρελθόν (φυλακές, ναρκωτικά, φοροδιαφυγή), ξαμολάει την μαγική λέξη "είστε αδικημένοι" και μαζεύει 60% των ψήφων. Χωρίς να έχει ούτε καν ένα στοιχειώδες προεκλογικό πρόγραμμα. 
 
Παρένθεση: Τους τελευταίους μήνες κάαααααατι μικρό κινείται στις ΗΠΑ. Κάποιοι περιθωριακοί δημοκρατικοί αρχίζουν να αλλάζουν. Αλλά είναι πολύ λίγοι, πολύ αργά. Και το επίσημο κόμμα θέλει να τους πετάξει έξω.
 
Μας το αποδεικνύουν οι επαγγελματίες πολιτικοί. Τα στοιχεία δεν ενδιαφέρουν κανέναν. Το αίσθημα αδικίας είναι αυτό που μετράει. Ο Τραμπ και οι ευρωπαίοι ακροδεξιοί κατάφεραν (με ψέματα και απάτες) να πείσουν τον κόσμο ότι είναι οι προστάτες των αδικημένων. End of story.
 
Κι όμως  οι Δημοκρατικοί επιμένουν στο τροπάρι "εμείς έχουμε τα σωστά στοιχεία, όποιος δεν μας θέλει είναι MAGA αμόρφωτος ηλίθιος και μας εκδικείται επειδή ο προπάππος του έχασε τον πόλεμο".
Την ίδια μαλακία κάνουν και οι ευρωπαίοι ομόλογοι τους - στην Γερμανία τουλάχιστον. Αντί να καταλάβουν ότι ό ψηφοφόρος τους φτύνει επειδή νιώθει αδικημένος, λένε "έμεις είμαστε οι σωστοί, όποιος ψηφίζει ακροδεξιά είναι αμόρφωτος ναζί βλάκας".
 
Συνεχίστε να αποκαλείτε τους κατοίκους της χώρας σας αμόρφωτους  βλάκες και οι Τραμπ αυτού του κόσμου θα φτάσουν το 100%. Πολλές φορές το εύχομαι, μόνο και μόνο για να διαλυθείτε εσείς.
 
Με τέτοιους Δημοκρατικούς, ο Τραμπισμός θα μπορούσε να κυβερνήσει για τα επόμενα 250 χρόνια αν ο Τραμπ δεν ήταν τόσο μαλάκας και τόσο εξώφθαλμα μαφιόζος. Αν χάσει, θα χάσει από δικές του μαλακίες, όχι επειδή ο κόσμος θέλει τους δημοκρατικούς.
 
Ακόμα κι αν ο Τραμπ χάσει (που δεν είναι καθόλου σίγουρο), ο Τραμπισμός θα βασανίζει την ανθρωπότητα για 10ετίς ακόμα. 
Εδώ ο Αντρέας Παπανδρέου στα 80s κατάφερε να κόβει-ράβει σε μια χώρα κουτσουλιά και 40 χρόνια μετά οι έλληνες πολιτικοί προσπαθούν ακόμα να του μοιάσουν. 
Θα υπάρξουν αμέτρητοι επίγονοι του Τραμπ που θα τον μιμούνται μέχρι το 2150.
 
Είναι αντικειμενικά αδικημένοι όλοι αυτοί οι ψηφοφόροι; Μάλλον όχι. Αλλά όπως αποδεικνύω πιο πάνω, ποιός ενδιαφέρεται για μια αντικειμενικότητα που δεν υπάρχει; Έχεις αντικειμενικά στοιχεία; Βάλτα στον πάτο σου, εγώ νιώθω αδικημένος. 

* * * 
Εδώ όμως έρχεται το κερασάκι. Όλα όσα λέω δεν είναι κάποια μυστική και αποκλειστική Γνώση. Δεν είναι κάτι πρωτότυπο, που το σκέφτηκα μόνος μου. Στην πραγματικότητα, όλα όσα λέω είναι πασίγνωστα και κοινότυπα.
Το πρόβλημα είναι ότι οι δημοκρατικοί των ΗΠΑ και τα αστικά ευρωπαϊκά κόμματα ΔΕΝ ΘΕΛΟΥΝ.
 
ΞΕΡΟΥΝ οι αντίπαλοι του Τραμπισμού τι είναι το σωστό. ΞΕΡΟΥΝ πως να πάρουν πίσω τον κόσμο που σήμερα τους φτύνει ασύστολα. ΞΕΡΟΥΝ για τις στρατιές των ψηφοφόρων που αισθάνονται αδικημένοι. ΞΕΡΟΥΝ ότι έχουν τα πιο λογικά επιχειρήματα και τις καλύτερες μεθόδους, ΞΕΡΟΥΝ ότι διαθέτουν την καλύτερη πολιτική ατζέντα. 
 
Αλλά ΔΕΝ ΘΕΛΟΥΝ. Γιατί αν έκαναν το σωστό, θα έπρεπε να μοιραστούν τα υπερκέρδη τους. Θα έπρεπε να βάλουν ένα κάποιο μικρό φρένο στην απληστία τους. Θα έπρεπε να μειώσουν τα δισεκατομμύρια στο πορτοφόλι τους κατά 0,01%. 
 
Το μυστικό είναι αυτό: ΔΕΝ ΘΕΛΟΥΝ. 
 
Προτιμάνε να καταστρέφεται ο κόσμος από τον Τραμπισμό και αυτοί να στέκονται στην άκρη φωνάζοντας "οι οπαδοί του Τραμπισμού είναι MAGA ελληνάρες, βλάκες, ναζί, εμείς είμαστε οι αντικειμενικοί και οι έξυπνοι, ψηφίστε μας". 
 
Οταν ξέρεις τι είναι το σωστό και συνειδητά δεν το κάνεις, όταν συνειδητά προτιμάς να καταστρέφεται η χώρα σου προκειμένου να μην χάσεις εσύ το 0,01% της (αμύθητης) περιουσίας σου, τότε είσαι και προδότης και απατεώνας.
Ισχύει και για τους δημοκρατικούς των ΗΠΑ αλλά και για τα αστικά κόμματα της Ε.Ε. 
 
Πως μεταπείθεις όλο αυτό το ποσοστό του λαού σου που σήμερα αισθάνονται καλώς ή κακώς αδικημένοι; 
Σίγουρα όχι με το να τους αποκαλείς αμόρφωτους φανατικούς ηλίθιους MAGA - ενώ εσύ είσαι δήθεν ο ανοιχτόμυαλος έξυπνος.
Σίγουρα όχι με το να κραδαίνεις τα αντικειμενικά σου στοιχεία, που δεν ενδιαφέρουν κανέναν.
Στον αδικημένο δίνεις κάτι που αυτός θα θεωρήσει σαν δίκαιο αντάλλαγμα στην αδικία που καλώς ή κακώς νιώθει.
  
Πως μοιράζεις τα παιχνίδια ανάμεσα σε δυο μωρά όταν και τα δύο θέλουν το πράσινο αρκουδάκι; Τους λες ότι ό ένας θα πάρει το πράσινο αρκουδάκι αλλά ο άλλος θα πάρει το κίτρινο παπάκι που είναι εξ ίσου ωραίο παιχνίδι.
 
Είναι εύκολο. Είπαμε, ξέρουν αλλά δεν θέλουν. Είναι τόσο άπληστοι που προτιμάνε να αφήνουν τον κάθε Τραμπ να καταστρέφει την χώρα τους παρά να δώσουν ένα μικρούλι ανταλλαγματάκι στις πλειοψηφίες των αδικημένων. Προδότες.
 
Παρένθεση: Στις ΗΠΑ είναι πολύ πιο εύκολο να κάνουν το σωστό από ότι στην Ευρώπη (δεν θέλουν). 
Στην Ευρώπη τα περιθώρια να μεταπείσουν τους αδικημένους είναι πολύ πιο στενά από τις ΗΠΑ. Αλλά η βλακώδης και αφ' υψηλού αντιμετώπιση των αδικημένων παραμένει το ίδιο καταστροφική και στις 2 πλευρές του Ατλαντικού.

Υ.Γ. Ο Bernie Sanders έγραφε τις προάλλες "δεν αρκεί να πολεμάμε τον Τραμπ. Πρέπει οπωσδήποτε να μεταμορφώσουμε το Δημοκρατικό κόμμα εκ βάθρων. Να μην κάνουμε πολιτική υπέρ των δισεκατομμυριούχων μεγιστάνων που μας τα χώνουν αλλά υπέρ των αδικημένων".
 
Ο Robert Reich γράφει τα ίδια (με εμένα ;-) )
The future of the Democratic Party must be rooted in investing in the American people — not Wall St., corporations, and consultants. Otherwise, Trumpism will continue to use cynicism, racism, and distrust to divide America.
 
Πόσο πιο καθαρά μπορεί να το πει κανείς;
Κι όμως. Φτύνουν τον Bernie και τον Reich τσεπώνουν τα 'μύρια και αφήνουν τον Τραμπ να αλωνίζει. Προδότες.
 
Τα ίδια γίνονται και στην Ευρώπη. Μόνο που στην Ευρώπη τα νούμερα είναι πιο μικρά και - προς το παρόν - οι πορτοκαλί μαφιόζοι δεν βρίσκονται ακόμα στην κυβέρνηση. 
 
Υ.Υ.Γ. Γιατί ασχολούμαι πάλι με τις ΗΠΑ και τους Δημοκρατικούς ενώ είχα δηλώσει ότι θα σταματήσω; 
Επειδή ότι συμβαίνει στις ΗΠΑ επηρεάζει την χώρα μου (Ελλάδα + Ευρωπαϊκή Ένωση) περισσότερο από αυτά που αποφασίζει η ελληνική / ευρωπαϊκή κυβέρνηση. Και γιατί αν οι Δημοκρατικοί δεν ήταν ΤΟΣΟ προδότες, θα ήταν οι μόνοι που θα μπορούσαν να σταματήσουν τον ποτοκαλί μαφιόζο.
 
Υ.Υ.Υ.Γ Ασχολούμαι πάλι με τις ΗΠΑ γιατί μόλις γύρισα από το βενζινάδικο και πλήρωσα 2,30 ευρω το λίτρο.
 

No comments: